Đôi tay biết nói

Hung_3Nhìn cậu con trai bé nhỏ đang vô tư chơi đùa cùng anh trai, chị Huyền, mẹ của bé Hưng bùi ngùi kể: “Từ ngày cháu sinh ra, cháu đã không nghe được. Cũng đã nhiều lần tôi cho cháu đến bệnh viện khám, bác sĩ nói cháu bị điếc sâu bẩm sinh. Bây giờ có thể thử cấy điện cực ốc tai để cháu nghe được nhưng số tiền lớn quá. Máy trợ thính tôi còn chưa lo được huống chi là cấy điện cực ốc tai.”

Bé Lê Văn Hưng, sinh năm 2011, là con thứ 2 của chị Trương Thị Huyền, sống ở Quảng Bình. Anh trai đầu của Hưng là trẻ nghe nói. Mãi sau này, khi đưa con đi khám, chị Huyền mới biết được lý do Hưng bị khiếm thính là do lúc mang thai chị bị sốt Rubella.

Khi Hưng lên 3, gia đình đưa bé đến học ở trường mầm non, nhưng do không thể nghe – nói, nên bé không thể bắt kịp với các bạn bình thường. Sáng đến lớp, chiều về nhà, nhưng Hưng gần như không thể giao tiếp được với ai, kể cả bố mẹ của bé. Nỗi lo âu về tương lai sau này của Hưng luôn canh cánh trong lòng người mẹ về tương lai của con.
Hung_2
Tình cờ biết đến dự án IDEO – Chị Huyền tìm hiểu và liên lạc với Nhóm hỗ trợ gia đình chúng tôi với mong muốn chính đáng của một người mẹ, đó là mong con mình có cơ hội học bằng Ngôn ngữ ký hiệu – ngôn ngữ mẹ đẻ của trẻ Điếc.

Hưng còn quá nhỏ nên rất ham chơi, cậu bé rất thích chơi các khối đồ chơi màu và tuyệt nhiên không làm theo sự hướng dẫn của chúng tôi. Nhưng một lần mẹ của Hưng đã kể : “Mỗi lần cô dạy bé không làm theo, nhưng khi cô ra về, Hưng tự làm hoặc làm theo yêu cầu của bố mẹ.” – Một tình huống hết sức nan giải đặt ra cho nhóm, trẻ không hợp tác, vậy làm sao đễ hỗ trợ cho trẻ đây?

Đầu tiên, chúng tôi dạy ký hiệu cho các thành viên trong gia đình, để ở nhà, bất cứ lúc nào bé cũng có được người hướng dẫn. Thứ hai, nhóm nhờ bố mẹ trẻ mỗi khi đi đâu, làm gì thì hãy dạy ngay Ngôn ngữ ký hiệu đó cho Hưng. Nhưng sau hai tháng, mặc dù đã biết một ít ký hiệu nhưng Hưng vẫn chưa hợp tác với hướng dẫn viên người điếc.

Một lần tình cờ, phát hiện ra Hưng luôn thích các trò chơi có tính chất lắp ghép, hướng dẫn viên người điếc đã dùng các mô hình trò chơi có liên quan đến chủ đề để dạy học. Tranh gỗ ghép hình động vật, tranh gỗ ghép hình hoa quả… đã tạo nên hứng thú học tập cho Hưng.

Với sự nỗ lực của Nhóm Hỗ trợ, của gia đình và niềm vui thích với Ngôn ngữ ký hiệu của mình, Hưng đã có những biến chuyển mới. Cậu bé đã làm theo Hướng dẫn viên người điếc, tuy ký hiệu chưa được rõ ràng, và chưa thật tập trung nhưng đôi tay của Hưng đã linh hoạt hơn trước rất nhiều và đặc biệt em đã có thể giao tiếp với mọi người xung quanh.
Hung_1
Mẹ em kể: “Từ những tháng gần đây, mỗi khi ba Hưng làm việc gì Hưng cũng đi theo, đôi tay múa múa, ký hiệu, mô tả theo. Gia đình chúng tôi rất vui vì dự án Ideo đã làm một công việc rất ý nghĩa. Nếu không có dự án, con trai tôi sẽ mãi mãi không thể nói chuyện bằng chính ngôn ngữ mẹ đẻ – ngôn ngữ ký hiệu”.

Bằng nỗ lực, niềm tin về tương lai được hòa nhập cùng cộng đồng của các trẻ điếc, mẹ bé Hưng, chị Huyền không dấu ánh mắt hi vọng về cậu con trai kháu khỉnh của mình. Tuy nhiên chị cũng đang lo ngại, vì mới tham gia dự án chưa được nửa năm thì dự án lại sắp sửa kết thúc. Liệu rồi những cố gắng hôm nay của con chị có đơm hoa kết trái hay chỉ dừng lại ở đó? Chị chia sẻ: ” Ideo là một dự án thiết thực nhất cho tôi thấy trẻ khiếm thị vẫn được xã hội đón nhận. Tôi mong dự án sẽ được tiếp tục, trong tương lai sẽ có nhiều trẻ điếc được hưởng lợi chứ không riêng 4 tỉnh Quảng Bình, Thái Nguyên, Hà Nội, Sài Gòn.”.

Hướng dẫn viên người điếc – Võ Giang
Hướng dẫn viên giao tiếp/phiên dịch – Thanh Tâm /phiên dịch – Thanh Tâm.